Σάββατο, 11 Ιουλίου 2009

Έλατος…και μέλι…


Το 2000 ήταν η χρονιά που έκανε τους μελισσοκόμους να θυμούνται τον έλατο και να διηγούνται ιστορίες για χρόνια. Χαρακτηριστικά θυμάμαι τότε ένα μεσημέρι μετά την εντατική εργασία και το φαγητό ξαπλώσαμε κάτω από τα έλατα να ξεκουραστούμε και κοιτάζοντας προς τον ουρανό βλέπαμε να ψιχαλίζει μέλι, από τότε πέρασαν 9 ολόκληρα χρόνια, που ξανά ο έλατος μας γέμισε χαρά και θα τον θυμόμαστε πάλι για χρόνια. Μας ικανοποίησε στο έπακρον (το τετραήμερο του αγίου πνεύματος πάλι φέτος έβρεχε μέλι). Γίνανε απανωτοί......και πλούσιοι τρύγοι!!! Την μια μέρα έβαζες κεριά και την άλλη κιόλας ήταν χτισμένα και μελωμένα.
Εάν δεν προλάβαινες να βάλεις φύλλα, σε προλαβαίναν αυτές!...και τότε έκανες συλλογή από "γλώσσες"....


Τα έντομα που φέτος κυριάρχησαν στις πλούσιες μελιττοεκρίσεις ήταν ως επί τω πλείστον ο κόμπος (physokermes)......που λόγω των ευνοϊκών συνθηκών υγρασίας και θερμοκρασίας «δάκρυζε» όλη μέρα και το πιο σημαντικό δεν κρυστάλλωνε η σταγόνα ώστε να δυσκολεύεται να τη διασπάσει η μέλισσα......και συμπλήρωνε ο κοριός (Cinara confinis). Ο κοριός είναι έντομο που ζεί σε ομάδες απομυζεί χυμούς και αποβάλλει ζάχαρα. Τα μυρμήγκια προστατεύουν τους κοριούς (σαν τους τσομπάνηδες τις αγελάδες). Γυρίζουν γύρω γύρω από τα κοπάδια και περιμένουν ανυπόμονα πότε θα αποβάλλουν την γλυκιά σταγόνα για να την γευτούν. Πολλές φορές με τις κεραίες τους τα ενοχλούν για να συντομεύουν. Ο κοριός είναι πολύ φοβητσιάρης. Αν φυσήξουμε ελαφρά τις ομάδες αρχίζουν να αποβάλλουνε ζάχαρα. Ακόμη στο σκοτάδι αν ρίξουμε πάνω τους την δέσμη του φωτός του φακού πάλι αρχίζουν να αποβάλλουν (κατουράνε).


Ο έλατος καλύπτει μεγάλες εκτάσεις της χώρας μας σε υψόμετρο πάνω από 650 εως 1500 μ. Το μέλι του έλατου είναι περιζήτητο. Έχει ωραίο χρώμα και καλή γεύση. Έχει χαμηλά ποσοστά γλυκόζης-φρουκτόζης και αυτός είναι ο λόγος που δεν κρυσταλλώνει. Τα ποσοστά υγρασίας του μελιού του έλατου είναι πάντα πολύ χαμηλά…κάτω του 15%. Η πρώτη ύλη που συλλέγουν οι μέλισσες είναι παχιά γι’ αυτό ένα από τα μυστικά συλλογής ελατόμελου που το γνωρίζουν οι παλιοί μελισσοκόμοι είναι πως η συλλογή του, θα πρέπει να γίνεται πριν τα τελάρα σφραγιστούν. Τα άλλα μέλια θεωρούμε πως είναι ώριμα όταν έχουν σφραγιστεί κατά τα 2/3 τα τελάρα. Δηλαδή τότε έχουν τα επιθυμητά ποσοστά υγρασίας (δηλ. έχουν συμπυκνωθεί). Στον έλατο αυτό δεν χρειάζεται να γίνει και μάλλον του λείπει η υγρασία αφού η υγρασία του παρουσιάζει χαμηλά ποσοστά. Έτσι τα μελίσσια δεν καθυστερούν σε σφραγίσματα και οι μελισσοκόμοι σε άσκοπες τοποθετήσεις δεύτερου μελιτοθαλάμου.

Επειδή όμως ο έλατος φθείρει τα μελίσσια, καλό είναι να επιλέγονται περιοχές που να συνδυάζουν έλατα, λίγες καστανιές και κάποια χορτονομή......ώστε να συλλέγουν και κάποιες ποσότητες γύρης ώστε τα μελίσσια να κρατάνε συνεχώς γόνο για να ανανεώνεται ο πληθυσμός... Σε αντίθετη περίπτωση τα μελίσσια πρέπει να απομακρύνονται για άλλες ανθοφορίες το συντομότερο απ’ τα έλατα. Οι βροχές και η πτώση της θερμοκρασίας διακόπτουν την μελιττοέκκριση η οποία συνήθως αν διακοπεί, δεν συνεχίζεται μετά. Φέτος όλος παραδόξως αν και έβρεξε αρκετές φορές ο έλατος επιμένει ακόμα στις μελιττοεκκρίσεις.

Οι αρκετές βροχοπτώσεις φέτος αφήνουν αισιόδοξα μηνύματα για ένα πολύ καλό μελισσοκομικό φυτό, το περδικάκι ή θυμάρι του βουνού. Το συναντάμε στα βουνά σε μεγάλο υψόμετρο, πάνω από τα 1500μ. Κάναμε μια βόλτα λοιπόν για αναγνώριση περιοχών με περδικάκι μέχρι τα 2000 μ. όπου το βρήκαμε σε αρκετές ποσότητες και πολλά υποσχόμενο.
Στα 1761 μ. συναντήσαμε ένα πραγματικό αρχηγό! Επιβλητικός με την γενειάδα του να ανεμίζει και με αξεσουάρ τη μεγάλη κουδούνα του….καμάρωνε το χαρέμι του. Πίσω από το κοπάδι δεν υπήρχε τσομπάνης, υπήρχαν σκύλοι ποιμενικοί που μας ενθουσίασαν (γι αυτούς θα σας γράψω άλλη φορά).

10 σχόλια:

Κώστας Ελευθεριου είπε...

Γειά σου Θεοδόση δάσκαλε, και το λέω αυτό γιατί είσαι απο τους λίγους που γνωρίζουν αρκετά πράγματα και τα μοιράζεσαι μαζί μας.

Εγώ πάω τρίτη χρονιά φέτος στα έλατα , βιώνω την φοβερή μελιτοέκριση που περιγράφεις αλλά με τον κοριό δεν έχω γνωριστεί και ούτε ήξερα για αυτόν.

Το περδικάκι ούτε που το έχω δει γιατι δεν ανεβαίνω τόσο ψηλά ,ελπίζω όταν μεγαλώσω μελισσοκομικά . . . να γνωριστούμε.

Χαιρετισμούς κι απο τον μπαρμπαμήτσο.

Σπύρος Σφήκας είπε...

Θεοδόση και του χρόνου να είσαι καλά και καλή συνέχεια να έχεις!!!

Ανεστης Θ. Κετσετζιδης είπε...

Θεοδόση
Μπράβο σου.Μας δίνεις την ευκαιρία να χαρούμε για τούς πολλούς και καλούς σου τρύγους.Με την ευκαιρία μάθουμε και πράματα που δεν ξέρουμε για το έλατο και το μέλι του.
Κάτι τέτοιες αναρτήσεις διαβάζουν οι
φίλοι στα νησιά και την 'ψωνίζουν'
Και πάλι μπράβο σου.

Beekeeper είπε...

καλοφάγωτα. Κατατοπιστικότατος όπως πάντα. Για ένα περίεργο λόγο (λες και θα τελειώσει το μέλι) λίγοι άνθρωποι στο χώρο μοιράζονται έτσι απλώχερα επαγγελματική γνωση. Αυτο σε τιμά και σε ευχαριστούμε πολύ.

καλές δουλειες

İlhami Uyar είπε...

Dear my friend have a good harvest,kali doulia

Γιώργος από Χανιά είπε...

Θεοδόση καλοξόδευτο το μέλι και πάντα καλούς τρύγους να κάνεις.
Χρήσιμη η ανάρτηση για το έλατο για μας εδώ κάτω που τα Χριστούγεννα το...τραγουδάμε μόνο!

Σταύρος Χαμπάκης είπε...

Άντε Θεοδόση και του χρόνου να βάλεις από την πρώτη μέρα ραδιόφωνο και φωτάκια ώστε η φίλη σου η αρκούδα να παραμείνει μακριά από τους κόπους σου. Καλοξόδευτα!

melisettas είπε...

ΘΕΟΔΟΣΗ ΓΕΙΑ ΣΟΥ.
ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΓΝΩΜΗ ΜΟΥ ΤΟ ΕΧΩ ΠΕΙ ΠΟΛΛΕΣ ΦΟΡΕΣ ΟΤΙ Ο ΕΛΑΤΟΣ ΕΙΝΑΙ Η ΚΟΡΥΦΗ ΣΤΑ ΜΕΛΙΑ.
ΦΕΤΟΣ Η ΣΕΤΤΑ ΜΑΣ ΤΗΝ ΕΚΑΝΕ ΑΛΛΑ ΑΣ ΕΙΝΑΙ ΚΑΛΑ Η ΑΡΒΑΝΙΤΣΑ ΠΟΥ ΜΑΖΙ ΜΕ ΤΟΝ ΒΑΣΙΛΗ ΕΙΧΑΜΕ ΜΙΑ ΤΕΛΕΙΑ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΙ ΘΕΛΩ ΝΑ ΤΟΝ ΕΥΧΑΡΙΣΤΗΣΩ ΑΠΟ ΕΔΩ.
ΣΟΥ ΕΥΧΟΜΑΙ ΚΑΛΟΠΟΥΛΗΤΟ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΤΟΣΗ ΔΟΥΛΙΑ ΘΕΛΕΙΣ ΜΕΡΙΚΕΣ ΜΕΡΕΣ ΞΕΚΟΥΡΑΣΗ.

markos aliprantis είπε...

Μπράβο Θεοδόση για την κατατοπιστική ανάρτηση.Πού να φανταστώ να αφήσω τρυγημένα τελάρα έξω έστω και για λίγο θα γίνει χαμός από λεηλασία.

Βασίλης Καλαμιώτης είπε...

εγω τι να γράψω αφου τα λέμε κάθε μέρα στο τηλέφωνο. Μπουκουβάλα άσε τα σάπια και δες τι κάνει ο πευκος